Kerst op z’n Zweeds: Julbord

Pure smaken, gevarieerd en veel: zo vieren de Zweden Kerst. Ik liet me inspireren door hun Julbord – een kerstbuffet met warme en koude vis, vlees en groenten – en maakte er een miniversie van. Gehaktballetjes, aardappelgratin met ansjovis, salades van rode biet en rode kool, gepekelde groenten, gemarineerde zalm: je merkt het, deze hoofdschotel is er eentje waar je ook tweede kerstdag nog vlot op doorkomt.

Salade met rode biet en appel

  • 400g rode biet, in blokjes
  • 1 appel, in reepjes
  • 4 el zure room
  • Sap van een halve citroen
  • Scheut appelazijn
  • Peper en zout
  • Handje bieslook, gesnipperd

Doe de rode biet en de appel samen in een kom. Maak een dressing van zure room, citroensap, appelazijn, peper en zout. Meng alles onder elkaar (die heerlijk felroze kleur!) en strooi er wat bieslook over.

Köttbullar met rode bessensaus

Voor de gehaktballen:

  • 500g gehakt
  • 1 ei
  • Paneermeel
  • Allround spice, of vervangbaar door een mengeling van: zout, peper, kaneel, kardemom, gember, nootmuskaat, komijn, cayennepeper en kruidnagel
  • 1 sjalot, gesnipperd
  • 1 teentje look, geplet

Voor de rode bessensaus:

  • 200g rode bessen
  • 2 el suiker
  • 2 el water
  • Snuif gemberpoeder

Bak de sjalot samen met de look. Meng het ei en enkele eetlepels paneermeel onder het gehakt, samen met de kruiden, sjalot en look. Rol er balletjes van en kook ze in groentebouillon: als ze komen bovendrijven, zijn ze klaar. Bak ze af in een hete pan.

Maak de rode bessensaus door de bessen met de suiker en een beetje water aan de kook te brengen (met deksel) en enkele minuten te laten inkoken tot de suiker een siroop begint te vormen. Wat gemberpoeder is hier heel lekker in!

Hasselback aardappelen

  • 8 aardappelen
  • 100g boter
  • 1 teentje look 
  • Handje rozemarijn, gehakt
  • Handje tijm, gehakt
  • Peper en zout

Kook de aardappelen in hun geheel, ongeveer 15 minuten, tot je er gemakkelijk door kan met een mes. Smelt ondertussen de boter en bak hierin even de look, rozemarijn en tijm. Maak aan de bovenkant van de aardappelen sneetjes en leg ze in een ovenschaal. Giet de kruidenboter erover en kruid af met peper en zout. Bak 30 minuten op 200 graden.

Janssons frestelse

  • 1/2 kg aardappelen
  • 200g ui
  • 200g ansjovis
  • 300 ml room
  • Paneermeel
  • Boter
  • Peper en zout
  • Tijm
  • Nootmuskaat

Schil de aardappelen en snij ze in fijne plakjes. Snij ook de uien in fijne ringen en fruit ze glazig in wat boter. Bouw een ovenschaal op met een laag aardappelschijfjes, dan een laag uiringen en ten slotte een laag ansjovis. Eindig met een aardappellaag en kruid af met goed wat peper, tijm, nootmuskaat en zout (let op: de ansjovis is al zout op zich). Giet de room erover tot die zich goed verspreidt tussen de aardappelen. Leg vanboven enkele klontjes en verdeel het paneermeel erover. Bak een uur op 200 graden.

Salade van rode kool en appelsien

  • 1 halve rode kool
  • 2 appelsienen
  • 100g walnoten, gehakt
  • 8 el olijfolie
  • Scheut notenolie
  • 3 el rode wijnazijn
  • Rasp van 1 citroen
  • 4 kruidnagels, gevijzeld
  • Peper en zout

Rasp de rode kool fijn in de keukenrobot. Pel de appelsien en snijd hem in fijne stukjes. Meng de kool, de appelsien en de noten onder elkaar. Maak de dressing met olijfolie, notenolie, rode wijnazijn, kruidnagelpoeder en citroenrasp. Giet het over de salade en kruid af met peper en zout.

Gravad lax met mosterd-dillesaus

Voor de zalm:

  • 400g verse zalm
  • 40g suiker 
  • 60g zout
  • 4 el dille
  • 1 el roze peper
  • 1 el jeneverbessen
  • 4 el gin

Voor de mosterd-dillesaus:

  • 5 el mosterd
  • 4 el suiker
  • 3 el rode wijnazijn
  • Peper en zout
  • 400 ml zonnebloemolie
  • Dille, fijngesneden

Maak met een mes enkele inkepingen in de zalm, zodat de marinade er goed kan intrekken. Meng de gin, suiker, zout, roze peper, jeneverbessen en dille en smeer de zalm er aan beide kanten mee in. Leg er folie en een gewicht op (zoals een vijzel) en laat 2 tot 4 marineren op kamertemperaturen. Zet het daarna nog 24 uur in de frigo (en draai de filet af en toe even om). Als de zalm voldoende gemarineerd is, spoel je hem af met koud water en serveer je hem in dunne schijfjes.

Meng voor de saus de mosterd, suiker en rode wijnazijn en kruid af met peper en zout. Mix terwijl je de olie toevoegt tot de saus de dikte van mayonaise krijgt. Werk af met de gehakte dille. Serveer de zalm met de saus.

Deviled eggs met mierikswortel en gepekelde rode ui

Voor de deviled eggs

  • 8 eieren
  • 3 el mayonaise
  • 1 eetlepel dille
  • Enkele druppels Engelse saus
  • 1/2 tl mierikswortel 
  • Peper en zout

Voor de gepekelde rode ui:

  • 2 rode uien, in fijne ringen
  • Enkele jeneverbessen
  • Enkele roze peperbolletjes
  • 1 steranijs
  • Sap van 1 sinaasappel
  • Sap van 1 citroen
  • 2 el rode wijnazijn
  • 1 tl zout
  • 1 tl suiker

Kook de eieren 10 minuten zodat ze hard zijn. Laat ze afkoelen, snijdt ze in twee en haal de eidooiers eruit. Meng de dooiers met de mayonaise, dille, Engelse saus, mierikswortel, peper en zout. Spuit de vulling met een spuitzak weer in de eieren.

Voor de gepekelde ui heb je een weckpot nodig. Doe daarin de uiringen, jeneverbessen, roze peper, steranijs, het sinaasappel- en citroensap, rode wijnazijn, zout en suiker. Laat enkele uren trekken. Serveer de eieren met de gepekelde ui.

Geplaatst door

Tekstschrijver en smaakmaker. Leest, schrijft, eet en doet in verhalen. Houdt van taart en mooie taal bij een tas koffie. Freelancet als copywriter en (eind)redacteur. Schrijft over leeslust, schrijfdrang en eco-culinaire ontdekking.

Een reactie op “Kerst op z’n Zweeds: Julbord

Reacties zijn gesloten.